|
|
| |
 |
Адуу
бол
Монголчуудын
хамгийн хайртай, хийморлог мал. Монголчууд морьдыг єєрт нь тохирсон
тэргэнд хєллєж, ачаа тээвэрт єргєн ашигладаг. Бас тохирсон эмээл тохож,
нуруу ачиж болно. Мєн цастай газар чарга хєллєж уналга тээврийн хэрэгцээгээ
хангадаг. Морин тэрэг нь суурин газар ялангуяа ойр зуурын тээвэр хийхэд
илvv ашигтай.
Монгол
моринд спорт
их
хєгжсєн бєгєєд ялангуяа морьдын шулуун замын холын
|
|
уралдаан нь эзнээ
тєдийгvй энгийн vзэгч олны сэтгэл зvрхийг догдлуулан баясгаж байдаг.
Адуун сvргийн энэ тєрлийн уралдаанд даага, шvдлэн, хязаалан, соёолон,
их насны морьдоос гадна азарга, жороо буюу хатираатай морьд оролцон
насны ангилалаар уралддаг. Морьд шулуун замын холын уралдаанаас гадна,
тойрог замын, саадтай замын уралдаанд бас оролцдог.
Адуу
ингэж хvн
ардын
уналага, ачлага гэх мэтэд хэрэг болохоос гадна тvvний мах амт чанар
сайтай, хvний биед чухал хэрэгцээтэй витамин бусад олон тєрлийн бодис
агуулагдсан байдаг. Адууны мах тvvний шєлийг хавантай хvн идэж уухад
хаван буулгадаг. Адууны мах царцдаггvй учир євлийн цагт аян жин, ан
гєрнєєнд явах vед хоол хvнсэндээ хэрэглэхэд тааламжтай байдаг.
Монголчууд
зун
намарт
унагаа барьж гvvгээ сааж сvvгий нь хєхvvр саванд хийж сайтар бvлж
исгэн айраг болгож єргєн хэрэглэнэ. Гvvг єдєрт 5-6 удаа сааж, шєнєд
унагатай нь хамт бэлчээрт хонуулж єглєє нь нарнаар адуугаа гадна авчирч
унагаа барьж уяна.
Монголчууд
айргандаа
маш
их дуртай бєгєєд зарим хvн єдєрт 20 л айраг уух удаа ч байдаг. Мєн
цагаан гvvний халуун саамыг элэг, уушиг, дотрын євчин єргєн хэрэглэдэг
юм. Адууны ширээр монголчууд булигаар, бухаар хийж тvvнийгээрээ гутал,
эмээлийн гєлєм, олонлог оёж хэрэглэхээс гадна адууны ширийг vсий нь
дээш харуулан гэрт дэвсэхэд их тохиромжтой. Адууны хєєврийг 4,5 дугаар
сард их биеээсээ суларч ирэх їед нь санамж аваад vйлдвэрийн аргаар
эсгий хийхэд хонины ноостой багаар хольж ашиглана. Харин дээл сvvлийг
мєн энэ vеэр хярган авч гурваар сvлжин унины сагалдарга томж эрчлэн
татаж гэрийн оосор бvч, бvслvvр, морины аргамжаа, тугалын зээл зэргийг
хийдэг.
Баянхонгор
аймаг 2002 оны байдлаар нийт 54103 адуутай байгаа бєгєєд хамгийн
олон адуутай сум Жаргалант 7483 адуутай бол харин хамгийн бага адуутай
сум нь Жинст 296 адуутай байна. Урьд оноос адуун сїргийн тоо толгой
31207 -оор буюу 36,6 хувиар буурсан байна.
|
|